OrthoFyto
Nutramin - Synergetische ondersteuning voor de neurotransmitterbalans
OrthoFyto
0
OF Focus

Paradontitis en reumatoïde artritis: de verborgen link

Paradontitis en reumatoïde artritis: de verborgen link

Door Geiske de Ruig

De laatste jaren groeit het inzicht dat mondgezondheid nauw samenhangt met de algehele gezondheid. Waar mondziekten voorheen als lokale problemen werden gezien, blijkt nu dat chronische orale ontstekingen zoals parodontitis systemische aandoeningen kunnen beïnvloeden of verergeren. Een opvallend voorbeeld is de link met reumatoïde artritis (RA), een auto-immuunziekte die gepaard gaat met gewrichtsontstekingen en progressieve schade. Parodontitis en RA delen niet alleen ontstekingsmechanismen, maar ook microbiële en immunologische verbindingen. In dit artikel belichten we de onderliggende processen en hoe leefstijl- en orthomoleculaire interventies kunnen bijdragen aan herstel van zowel mondgezondheid als systemische balans.

Parodontitis ontstaat vanuit de biofilm: een gestructureerde laag micro-organismen die zich hecht aan tanden en tandvleesranden. Deze tandplaque bestaat uit bacteriën ingebed in een matrix van extracellulaire polymeren. In de eerste fase koloniseren commensale bacteriën het oppervlak. Bij een verstoord evenwicht door bijvoorbeeld slechte mondhygiëne, een suikerrijk dieet of roken krijgen pathogenen de overhand. Dit leidt tot dysbiose: een toestand waarin pro-inflammatoire bacteriën domineren. Deze micro-organismen induceren een chronische ontsteking van het parodontium, met mogelijke gevolgen buiten de mond.[1]

Een gezonde biofilm speelt juist een beschermende rol. Commensale bacteriën bieden kolonisatieresistentie tegen pathogenen en produceren stoffen die ontstekingsremmend werken. Wanneer deze balans verstoord raakt, verandert het ecosysteem en neemt de hoeveelheid toxines, proteasen en ontstekingsmediatoren toe. Dit activeert het aangeboren en verworven immuunsysteem, en leidt tot destructieve ontstekingen met weefselafbraak, bloeding en diepe pockets tot gevolg. Uiteindelijk kan dit resulteren in botverlies en het loskomen van tanden of kiezen.[1]

Mondmicrobioom: vriend of vijand?
Het orale microbioom is een van de meest diverse microbiële ecosystemen van het lichaam, met meer dan zevenhonderd soorten. Het is betrokken bij spijsvertering, immuunontwikkeling en het voorkomen van pathogene overgroei. Belangrijke fyla in relatie tot parodontitis zijn: Firmicutes: zoals Streptococcus-soorten die biofilmvorming initiëren, Bacteroidetes: waaronder Porphyromonas gingivalis, een sleutelpathogeen bij parodontitis, Spirochaetes: zoals Treponema denticola, betrokken bij gevorderde parodontale laesies en Actinobacteria en Fusobacteria: cruciaal in biofilmarchitectuur en inflammatie.[1]

Lees het gehele artikel vanaf pagina 16 in OrthoFyto 6/2025.

www.pgpraktijk.nl

Bronvermelding:

  1. Darveau RP. Microbial Shift and Periodontitis. Periodontol 2000. 2010;55(1):65–77.
  2. Mysak J, Podzimek S, Sommerova P, et al. Porphyromonas gingivalis: Major Periodontopathic Pathogen Overview. J Immunol Res. 2014;2014:476068.
  3. Koziel J, Mydel P, Potempa J. The Link Between Periodontal Disease and Rheumatoid Arthritis: an Updated Review. Curr Rheumatol Rep. 2014;16(3):408.
  4. Kämmerer P, Pan X, Shen A, et al. Porphyromonas gingivalis may play an important role in the pathogenesis of periodontitis-associated rheumatoid arthritis. J Periodontal Res. 2009;44(3):301–308.
  5. Gabarrini G, et al. PPAD: a new virulence factor in Porphyromonas gingivalis? Mol Oral Microbiol. 2015;30(4):245–251.
  6. Konig MF, et al. A. actinomycetemcomitans-induced hypercitrullination links periodontal infection to autoimmunity in RA. Sci Transl Med. 2016;8(369):369ra176.
  7. Gaffen SL, et al. The IL-17 cytokine family in host defense and inflammatory diseases. Immunity. 2014;41(6):973–988.
  8. Calderaro DC, Corrêa JD, Ferreira GA, et al. Influence of periodontal treatment on rheumatoid arthritis: a systematic review and meta-analysis. Rev Bras Reumatol. 2016;S04825004(16)301449.
  9. Kaushik M, Reddy P, Sharma R, Udameshi P, Mehra N, et al. The effect of coconut oil pulling on Streptococcus mutans count in saliva in comparison with chlorhexidine mouthwash. J Contemp Dent Pract. 2016;17(1):38–41.
  10. Asokan S, et al. Effect of oil pulling on oral microorganisms in plaque and saliva: A randomized controlled pilot trial. Indian J Dent Res. 2008;19(1):64–66.
  11. Li K, Huang T, Zheng J, Wu K & Li D. Effect of marinederived n3 polyunsaturated fatty acids on C-reactive protein, interleukin 6 and tumor necrosis factor α: A metaanalysis. PLoS One 2014;9(2):e88103.
  12. Gao W, Xie Y, Zhou X, et al. Effect of shortterm vitamin D supplementation after nonsurgical periodontal treatment: A randomized, doublemasked, placebocontrolled clinical trial. Journal of Periodontal Research 2020;55(3):354–362.
  13. Anitha V, Rajesh L, Iyer S & Ramamurthy N. Evaluation of Antiplaque and Antiinflammatory Effects of Oral Curcumin Gel as Adjunct to Scaling and Root Planing: A Randomized Clinical Study. International Journal of Applied and Basic Medical Research 202111(2):90.
  14. Nikniaz S, Vaziri F & Mansouri R. Impact of resveratrol supplementation on clinical parameters and inflammatory markers in patients with chronic periodontitis: a randomized clinical trial. BMC Oral Health 2023;23:177.
  15. Shin, et al. Boswellia serrata Extract, 5Loxin®, Prevents Joint Pain and Cartilage Degeneration in a Rat Model of Osteoarthritis. Journal of Inflammation 2022;19:45.
  16. Liu Q, Zhang Z & Hu D. The effect of coenzyme Q10 on periodontitis: A systematic review and meta-analysis of clinical trials. J Evid Based Dent Pract. 2022 Jun;22(2):101710.
  17. Lundberg K, Wegner N, Yucel-Lindberg T & Venables PJ. Periodontitis in RA—the citrullinated enolase connection. Nature Reviews Rheumatology 2010;6(12):727-730.
OrthoFyto

OrthoFyto

Verzameling van artikelen van schrijvers die op niet-regelmatige basis voor ons schrijven.

Lees meer artikelen >

Pre-order VNIG editie 2/2026