Nieuws

Ongezonde eetomgeving rukt op

Ongezonde eetomgeving rukt op

Wie gezond wil eten, moet in de meeste buurten van tien Nederlandse steden flink wat verleiding weerstaan. Dat blijkt uit de nieuwe Voedseldrukmonitor van Amsterdam UMC en de Universiteit van Amsterdam. De onderzoekers brachten het voedselaanbod in kaart in tien gemeenten: Almere, Amsterdam, Breda, Den Haag, ‘s-Hertogenbosch, Groningen, Leiden, Rotterdam, Utrecht en Tilburg. Elk type verkooppunt kreeg een gezondheidsscore, onder meer op basis van het aandeel producten uit de Schijf van Vijf. De monitor vat het aanbod per buurt samen in één score. Die loopt van -500 (uiterst ongezond) tot +500 (uiterst gezond). Het type verkooppunt, het aantal verkooppunten en de afstand van bijvoorbeeld een woning of school tot deze punten tellen mee.

In 2024 scoorden alle tien gemeenten ongezond, met waarden tussen -252 en -327. Sommige buurten kwamen rond -450 uit. Ten opzichte van 2014 scoorde 77 procent van de buurten nu nog ongezonder. Van de middelbare scholen en mbo’s lag 93,6 procent in een omgeving met veel ongezonde verkooppunten.

Volgens onderzoeker Maud ter Bogt maakt die voedseldruk gezonde keuzes lastig. Overgewicht en andere voedingsgerelateerde ziekten liggen dan voor de hand. De monitor laat zien dat het opvolgen van een goed voedingsadvies moeilijk is met een snackbar op de hoek en het aanbod op het station. Zeker voor schoolgaande kinderen wordt de ongezonde verleiding wel heel groot. Dat verklaart waarom een gezond voedingspatroon volhouden zo lastig kan zijn. Praktische tips zijn daarom waardevol, zoals vooruit koken en het zelf meenemen van gezonde alternatieven. Gemeenten en GGD’s kunnen de monitor gebruiken bij vergunningen, omgevingsplannen en gebiedsontwikkeling.

Bronvermelding:

Amsterdam UMC. (2026, 6 oktober). Voedseldrukmonitor: voedselomgeving in alle tien de onderzochte gemeenten ongezond. www.amsterdamumc.org/nl/vandaag/voedseldrukmonitor-voedselomgeving-in-alle-tien-de-onderzochte-gemeenten-ongezond

Ter Bogt, M., & et al. (2026). De Voedseldrukmonitor: Een instrument om de (on)gezonde voedselomgeving in kaart te brengen voor beleidsdoeleinden. Amsterdam UMC/Universiteit van Amsterdam.

Veelgestelde vragen

Wat is een voedselomgeving?

De voedselomgeving bestaat uit alle factoren in onze omgeving die invloed kunnen hebben op wat we eten en drinken. Denk aan het beschikbare voedselaanbod, prijzen, aanbiedingen en verkooppunten, maar ook aan sociale gewoonten en culturele normen. Een voedselomgeving kan gezonde keuzes stimuleren of deze juist moeilijker maken.

Hoe beïnvloedt de eetomgeving wat we eten?

Veel voedselkeuzes worden grotendeels automatisch gemaakt. Wat gemakkelijk verkrijgbaar, zichtbaar en aantrekkelijk gepresenteerd is, wordt eerder gekozen. Wanneer ongezonde producten overal beschikbaar zijn en gezondere alternatieven minder prominent aanwezig zijn, kan het daardoor lastiger worden om consequent gezond te eten.

Wat is voedseldruk?

Voedseldruk geeft aan in welke mate iemand in zijn omgeving wordt blootgesteld aan gezond of ongezond voedselaanbod. De nieuwe Voedseldrukmonitor kijkt onder andere naar het type verkooppunt, het aantal verkooppunten en de afstand ertoe. De score loopt van -500, uiterst ongezond, tot +500, uiterst gezond. Daarmee kunnen verschillen tussen buurten en veranderingen door de jaren heen zichtbaar worden gemaakt.

Femke van Doesburg

Femke van Doesburg

Femke is orthomoleculair/kPNI therapeut, leefstijlexpert en ervaren tekstschrijver. Ze schreef het boek 'Terug naar je energieke zelf, in 7 stappen gezond, fit en mindful', waarmee ze mensen inspireert tot een gezonde leefstijl.

Lees meer artikelen >

Wilt u uw aankoop ongedaan maken?* Vul dan hieronder uw gegevens in. U heeft geen account nodig en u bent niet verplicht om een reden op te geven. Na het verzenden ontvangt u direct een automatische ontvangstbevestiging per e-mail. Wij nemen vervolgens zo snel mogelijk contact met u op over de verdere afhandeling.

*Losse edities zijn uitgesloten van het herroepingsrecht, zie Autoriteit Consument & Markt.

    Wilt u de gehele bestelling annuleren? Typ dan "Gehele bestelling". Wilt u een deel retourneren? Typ dan hier de naam van het product (en eventueel het aantal).